Kiedy pracownik ponosi odpowiedzialność materialną za szkodę?
Najpowszechniejszy typ odpowiedzialności opisany został w art. 114 Kodeksu Pracy. Jeśli pracownik wyrządził szkodę pracodawcy poprzez niewykonanie lub niepełne wykonanie swoich obowiązków, poniesie szkodę materialną. Właśnie w takim przypadku pracodawca, o ile udowodni szkodę i winę pracownika, może pociągnąć go do odpowiedzialności. Więcej na ten temat przeczytasz w tym miejscu: https://aleo.com/pl/blog/obciazenie-pracownika-kosztami-za-szkode/.
Pracownik może ponieść odpowiedzialność za straty, jeśli pracodawca rzeczywiście doznał szkody. Musi być to jednak związane z normalnym następstwem działania lub zaniechania obowiązków pracowniczych. Stratą pracodawcy jest rzeczywiste zmniejszenie jego majątku. Jeśli np. pracownik uszkodził ważne urządzenie, dzięki któremu pracodawca odnosił zysk, będzie musiał ponieść koszty jego naprawy lub wymiany. Według art. 118 Kodeksu pracy, jeśli za szkodę odpowiedzialni są jeszcze inni pracownicy, każdy będzie zmuszony ponieść odpowiedzialność za uszkodzoną przez siebie część np. maszyny.
Odszkodowanie w pracy - o czym pamiętać?
Dla żadnego pracownika nie jest przyjemne nieumyślne wyrządzenie szkody pracodawcy. Nie dość, że to stresująca sytuacja, to w dodatku niosąca nieprzyjemne konsekwencje finansowe. Jeśli pracodawca chce dochodzić odszkodowania, zgodnie z Kodeksem pracy musi udowodnić, że pracownik doprowadził do szkody. Nie musi jednak robić tego np. za pomocą dokumentów. Mogą to być inne środki dowodowe, które mają moc dowodową i są wiarygodne. Według art. 119 Kodeksu pracy odszkodowanie powinno się ustalić w wysokości wyrządzonej szkody. Nie może przekraczać kwoty 3-miesięcznego wynagrodzenia.
Gdy ustalona zostanie wysokość odszkodowania, pracodawca dokona potrącenia wynagrodzenia. Nie powinno ono jednak naruszyć równowartości minimalnego wynagrodzenia za pracę po odliczeniu kwoty wolnej. Jeśli pracownik się na to nie godzi, pracodawca może wystąpić o odszkodowanie na drodze sądowej. Zupełnie inaczej wygląda sprawa, gdy pracownik doprowadza do szkody umyślnie. Wówczas powinien naprawić ją w pełnej wysokości.
Mienie powierzone a odpowiedzialność pracownika
Mieniem powierzonym, zgodnie z art. 124 Kodeksu pracy, mogą być papiery wartościowe, pieniądze, kosztowności, instrumenty, narzędzia, środki ochrony indywidualnej, obuwie i odzież robocza. Jeśli pracownik zniszczy mienie powierzone, będzie musiał zapłacić za szkody w pełnej wysokości - niezależnie od tego, czy zrobił to celowo, czy przez przypadek.
Jeśli pracownik udowodni, że mienie powierzone uszkodzone zostało nie z jego winy, może uwolnić się od odpowiedzialności za szkodę. Zwłaszcza gdy uda mu się udowodnić, że do szkody doszło z przyczyn niezależnych, np. przez niezapewnienie warunków zabezpieczenia powierzonego mienia przez pracodawcę.
